Teknoloji

İnsanlık tekrar Ay’a gidiyor: Roket rampaya yerleştirildi

Yaklaşık 98 metre boyundaki SLS, Orion mürettebat kapsülüyle birlikte gün doğumunda yola çıktı. Saatte yaklaşık 1,6 kilometreyi bile zor bulan “ağır çekim” ilerleyiş, yaklaşık 6 kilometrelik parkuru akşama doğru tamamladı. NASA çalışanları ve aileleri, yıllardır ertelenen bu ana tanıklık etmek için şafak öncesi soğukta toplandı. Kalabalığın başındaysa NASA’nın yeni yöneticisi Jared Isaacman ile görevin 4 kişilik mürettebatı vardı.

ARTEMİS II AY’A GİDECEK AMA İNMEYECEK

Artemis II, Ay’a iniş görevi değil. Mürettebat, yaklaşık 10 gün sürecek görevde Dünya’dan ayrılıp Ay’ın etrafına “yakın geçiş” yapacak ve geri dönecek. Amaç; Orion’un yaşam destek sistemlerinden iletişimine, navigasyondan ısı kalkanı ve geri dönüş profiline kadar kritik unsurları insanlı uçuşta doğrulamak.

Görev, insanlığın en son 1972’de Apollo 17 ile gerçekleştirdiği “Ay’a insanlı uçuş” geleneğini yeniden başlatacak. O tarihten bu yana hiçbir insan Ay’a doğru yola çıkmadı.

Artemis II’nin ekibinde NASA astronotları Reid Wiseman, Victor Glover ve Christina Koch yer alıyor. Dördüncü koltuk ise Kanada Uzay Ajansı’ndan Jeremy Hansen’a ait. Üç Amerikalı astronot daha önce uzay uçuşu deneyimi yaşadı; Hansen ise ilk kez uzaya çıkacak.

ŞUBAT TESTİ BEKLENİYOR

NASA, kesin fırlatma gününü açıklamak için Şubat başında yapılacak yakıt dolum provasını bekliyor. Bu prova, roketin süper soğuk yakıtlarla doldurulması, geri sayımın işletilmesi ve ardından yakıtın güvenli şekilde boşaltılması gibi kritik adımları içeriyor. Kurum, bu test tamamlanmadan “net tarih” vermeye sıcak bakmıyor.

Takvimde öne çıkan ilk pencere 6-11 Şubat aralığı. Eğer bu aralık kaçarsa, bir sonraki olası pencereler Mart başı ve Nisan başı olarak planlanıyor.

NEDEN GECİKTİ?

SLS’nin ilk uçuşu, mürettebatsız Orion kapsülünü Ay çevresine götüren 2022 göreviydi. O testte özellikle ısı kalkanı başta olmak üzere kapsülde tespit edilen sorunlar, kapsamlı analizleri ve ek testleri zorunlu kıldı. Artemis II’nin yıllarca kaymasının temel nedeni de bu “ilk uçuşun bıraktığı dersler” oldu.

Artemis programında bir sonraki büyük hedef ise Ay’a iniş: NASA’nın planına göre bu “dev adım” Artemis III ile gelecek. Artemis II, o inişten önce, insanlı sistemin gerçek şartlarda güvenle çalıştığını kanıtlamayı amaçlıyor.